Dấu ấn 75 năm xây dựng và trưởng thành

Lịch sử phát triển của ngành Công Thương Nghệ An gắn liền với chặng đường phát triển của ngành Công Thương Việt Nam kể từ ngày 14/5/1951 – thời điểm Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh thành lập Bộ Công Thương. Qua các thời kỳ cách mạng, đội ngũ cán bộ ngành Công Thương Nghệ An đã không ngừng trưởng thành, góp phần quan trọng vào công cuộc kháng chiến, kiến quốc và phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Trong những năm tháng chiến tranh, ngành Công Thương vừa đảm bảo cung ứng hàng hóa thiết yếu phục vụ đời sống nhân dân, vừa duy trì lưu thông vật tư phục vụ tiền tuyến. Bước vào thời kỳ đổi mới và tái lập tỉnh, ngành đã từng bước chuyển mình mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa địa phương.

Quang cảnh sản xuất tại Công Ty Cổ Phần May Halotexco Nghệ An

Công nghiệp tăng trưởng mạnh, chuyển dịch theo hướng hiện đại

Những năm gần đây, đặc biệt trong giai đoạn 2021 – 2025, ngành Công Thương Nghệ An ghi nhận nhiều kết quả nổi bật cả về quy mô và chất lượng tăng trưởng.

Nếu năm 2020, giá trị sản xuất công nghiệp của tỉnh đạt khoảng 65.300 tỷ đồng thì đến năm 2025 đã tăng lên khoảng 118.170 tỷ đồng, tăng gần 1,8 lần sau 5 năm. Tốc độ tăng trưởng bình quân toàn ngành đạt khoảng 13%/năm, cho thấy vai trò ngày càng lớn của khu vực công nghiệp trong cơ cấu kinh tế tỉnh.

Đáng chú ý, cơ cấu công nghiệp chuyển dịch tích cực theo hướng giảm dần phụ thuộc vào khai thác truyền thống, gia tăng nhanh tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo và công nghệ cao. Hiện nay, công nghiệp chế biến, chế tạo chiếm trên 85% giá trị sản xuất toàn ngành công nghiệp.

Nhiều dự án quy mô lớn trong lĩnh vực điện tử, linh kiện, vật liệu mới, may mặc xuất khẩu và chế biến thực phẩm được triển khai tại Khu kinh tế Đông Nam và các khu công nghiệp trọng điểm như VSIP Nghệ An, WHA Industrial Zone, Nam Cấm, Hoàng Mai… góp phần tạo việc làm, tăng thu ngân sách và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương.

Công nhân làm việc tại nhà máy sản xuất trong Khu công nghiệp VSIP Nghệ An.

Phát triển năng lượng, thương mại và xuất khẩu

Song song với phát triển công nghiệp, lĩnh vực năng lượng tiếp tục được mở rộng. Đến năm 2025, tổng công suất nguồn điện trên địa bàn đạt trên 2.500 MW với sự tham gia ngày càng lớn của các dự án thủy điện, điện mặt trời và điện gió. Hệ thống lưới điện được đầu tư đồng bộ, bảo đảm phục vụ nhu cầu sản xuất và sinh hoạt của người dân.

Hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục tăng trưởng tích cực. Kim ngạch xuất khẩu năm 2025 ước đạt khoảng 4,52 tỷ USD, tăng gần gấp đôi so với năm 2021. Các nhóm hàng xuất khẩu chủ lực gồm linh kiện điện tử, dệt may, da giày, gỗ và sản phẩm từ gỗ, đá trắng, nông sản chế biến… Hiện hàng hóa Nghệ An đã có mặt tại hơn 170 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Ở lĩnh vực thương mại nội địa, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng năm 2025 ước đạt trên 135.429 tỷ đồng, tăng bình quân khoảng 12%/năm trong giai đoạn 2021 – 2025. Mạng lưới phân phối ngày càng được mở rộng với hàng chục trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng tiện ích và hơn 400 chợ dân sinh trên toàn tỉnh.

Đa dạng các sản phẩm Công nghiệp nông thôn tiêu biểu, sản phẩm OCOP... Nghệ An đã vào các kênh phân phối hiện đại

Chuyển đổi số và thương mại điện tử tạo động lực mới

Một trong những điểm nhấn nổi bật của ngành Công Thương Nghệ An trong giai đoạn hiện nay là thúc đẩy chuyển đổi số và phát triển thương mại điện tử.

Đến nay, trên 70% doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh trên địa bàn đã ứng dụng các nền tảng số trong hoạt động quảng bá, giao dịch và quản trị bán hàng. Nhiều sản phẩm OCOP, đặc sản địa phương đã được đưa lên các sàn thương mại điện tử lớn, từng bước mở rộng thị trường trong và ngoài nước.

Năm 2026 cũng đánh dấu bước tiến quan trọng khi ngành chính thức đưa vào vận hành Hệ thống quản lý và khai thác cơ sở dữ liệu số ngành Công Thương Nghệ An, phục vụ công tác quản lý, điều hành và hỗ trợ doanh nghiệp hiệu quả hơn.

Cùng với đó, các hoạt động xúc tiến thương mại số, hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số, kết nối cung cầu và phát triển logistics tiếp tục được đẩy mạnh nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp địa phương.

Ra mắt Hệ thống quản lý và khai thác cơ sở dữ liệu số ngành Công Thương Nghệ An.

Hướng tới phát triển hiện đại, bền vững trong giai đoạn mới

Bước vào giai đoạn 2026 – 2030, ngành Công Thương Nghệ An xác định tập trung phát triển công nghiệp công nghệ cao, năng lượng sạch, logistics và chuyển đổi số, tạo nền tảng cho tăng trưởng nhanh và bền vững.

Theo định hướng, ngành phấn đấu duy trì tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất công nghiệp bình quân từ 10 – 11%/năm; đến năm 2030 kim ngạch xuất khẩu đạt khoảng 9 tỷ USD và tổng mức bán lẻ hàng hóa, doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt trên 205.000 tỷ đồng.

Đồng chí Phạm Văn Hóa – Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Sở Công Thương Nghệ An cho biết: “Trên nền tảng những kết quả đã đạt được, ngành Công Thương Nghệ An sẽ tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, tập trung phát triển công nghiệp năng lượng, logistics, thương mại điện tử và chuyển đổi số; đồng thời chủ động tham mưu các cơ chế, chính sách phù hợp để khơi thông nguồn lực, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển.”

Theo đồng chí Phạm Văn Hóa, mục tiêu lớn của ngành trong thời gian tới không chỉ là tăng trưởng về quy mô mà còn nâng cao chất lượng phát triển, hướng tới nền công nghiệp hiện đại, xanh, hiệu quả; hệ thống thương mại thông minh và môi trường đầu tư ngày càng thông thoáng, hấp dẫn.

Với truyền thống 75 năm xây dựng và trưởng thành, cùng tinh thần đoàn kết, đổi mới và khát vọng phát triển, ngành Công Thương Nghệ An đang tiếp tục khẳng định vai trò là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong giai đoạn mới./.

Văn Long - Phòng KHTCTH